Ein Canghellor

Y Gwir Anrhydeddus a Gwir Barchedig Arglwydd Williams o Ystumllwynarth 

Daeth Rowan Williams yn Ganghellor ar Brifysgol De Cymru yn 2013 a chafodd ei orseddu mewn seremoni fawreddog ar 14 Ebrill 2014. 

Caiff ei gydnabod yn rhyngwladol fel ysgolhaig, athro, bardd a diwinydd rhagorol, ac mae wedi ysgrifennu’n helaeth mewn ystod eang o feysydd perthnasol, gan gynnwys athroniaeth, diwinyddiaeth, ysbrydolrwydd ac estheteg grefyddol.  


Rowan Williams

Archesgob Caergaint

Rhwng 2002 a 2012, gwasanaethodd Rowan Williams fel Archesgob Caergaint, gan arwain y Gymuned Anglicanaidd fyd-eang. Mae ei gysylltiadau â chartref y Brifysgol yn ddwfn; cafodd ei eni a’i fagu ym Morgannwg, ac roedd yn aelod o Fwrdd y Llywodraethwyr ym Mhrifysgol Cymru, Casnewydd gynt yn ystod ei gyfnod fel Esgob Mynwy ac Archesgob Cymru.

Ar ôl astudio ar gyfer gradd mewn Diwinyddiaeth yn Rhydychen, daeth yr Arglwydd Williams yn Ddoethur Athroniaeth ym 1975 a gweithiodd fel darlithydd yng Ngholeg yr Atgyfodiad, ger Leeds, tan iddo gael ei ordeinio’n Ddeon yn Eglwys Gadeiriol Ely.

Ym 1984, daeth yn Ddeon a Chaplan Coleg Clare ac, ym 1986, yn 36 oed, cafodd ei benodi’n Athro Diwinyddiaeth Lady Margaret ym Mhrifysgol Rhydychen ac fel canon preswyl Eglwys Crist. 


Archbishop Rowan Williams cropped.jpg

Caergrawnt

Dychwelodd i Gaergrawnt lle parhaodd yn y byd academaidd a daeth yn fardd a chyfieithydd cydnabyddedig, ac fe’i wnaed yn Gymrawd yr Academi Brydeinig ym 1990. Y flwyddyn ganlynol, cafodd ei gysegru’n Esgob Trefynwy, ac ym 1999 cafodd ei ethol yn Archesgob Cymru.

Ym mis Rhagfyr 2002, ar ôl 11 mlynedd o brofiad fel Esgob esgobaethol a thair blynedd fel archesgob arweiniol yn y Gymundeb, cafodd yr Arglwydd Williams ei gadarnhau fel 104ydd Archesgob Caergaint – yr olynydd cyntaf o Gymru i St Augustine o Gaergaint a’r cyntaf ers canol y 13eg ganrif i gael ei benodi o du hwnt i’r Eglwys yn Lloegr.


Canghellor Prifysgol De Cymru

Wedi iddo ymddeol o’i rôl fel Archesgob ym mis Rhagfyr 2012, gwnaed yr Arglwydd Williams yn Arglwydd am Oes gan Ei Mawrhydi’r Frenhines, a chael ei gyflwyno i’r siambr yn Nhŷ’r Arglwyddi fel y Barwn Williams o Ystumllwynarth.

Dychwelodd i fyd academia yn 2013 pan ddaeth yn 35ain Meistr yng Ngholeg Magdalen, Caergrawnt a chafodd ei gyhoeddi’n Ganghellor Prifysgol De Cymru. Derbyniodd Ddoethuriaeth Anrhydeddus y Brifysgol ar ei newydd wedd ym mis Gorffennaf 2013.

Pan gyhoeddwyd ei gangellyddiaeth, dywedodd yr Arglwydd Williams: “Mae’n rhoi pleser personol a synnwyr o falchder tawel i mi ddod yn bennaeth ffurfiol ar Brifysgol De Cymru. Mae hon yn gymuned academaidd rymus gyda sawl cenedl a chred wedi eu huno gan ymrwymiad ar y cyd i drawsnewid bywydau trwy wybodaeth ac addysg.

Mae Prifysgol De Cymru’n bresenoldeb sylweddol ym Mhrydain ac yn y gymuned addysg uwch fyd-eang, ac yn rym pwysig ar gyfer newid cadarnhaol yng Nghymru.”