COP26: Sut mae PDC yn mynd i'r afael â'i hôl troed carbon

Sustainability generic

Gydag uchelgais i fod yn garbon niwtral erbyn 2040, mae Prifysgol De Cymru (PDC) wedi cyflwyno amrywiaeth o fentrau i leihau ei hôl troed carbon.

Ers ei sefydlu yn 2013, mae PDC wedi sicrhau gostyngiad o 32% yn yr hyn a elwir yn allyriadau Cwmpas 1 a Chwmpas 2 – y rhai rydyn ni’n eu creu’n uniongyrchol drwy bethau fel boeleri a cherbydau, ac allyriadau anuniongyrchol fel y trydan neu'r ynni rydyn ni’n eu prynu.

Ond megis gosod y sylfeini y mae’r gwaith a wnaed ers 2013, o ran lleihau ein heffaith amgylcheddol.

Mae'r brifysgol o ddifri ynghylch cynaliadwyedd, a dyna pam mae wedi'i ymgorffori yn ein Strategaeth 2030 PDC a pham rydyn ni wedi gwneud ymrwymiad 2040.

I’n helpu i gyflawni'r uchelgais hwnnw, mae pwyllgor cynaliadwyedd wedi ei sefydlu, dan gadeiryddiaeth ein Prif Swyddog Gweithredol, i roi arweiniad, cydlyniad a chanllawiau o ran  hyrwyddo, datblygu a gweithredu mentrau cynaliadwyedd ym mhob rhan o'r brifysgol. 

Mae chwe grŵp ffocws cynaliadwyedd allweddol hefyd wedi eu sefydlu, a fynychir gan gydweithwyr a myfyrwyr i ddatblygu a gweithredu mentrau cynaliadwyedd ledled y brifysgol.

Mae PDC wedi bod yn rheoli ei heffaith amgylcheddol ers blynyddoedd lawer ac mae wedi gweithredu llawer o fentrau amgylcheddol i helpu i gefnogi hyn, megis gorsafoedd gwefru cerbydau trydan, uwchraddio goleuadau i rai LED, dim ond prynu ynni sy’n gyfan gwbl adnewyddadwy, monitro defnydd ynni ym mhob adeilad, cyflwyno ffrydiau gwastraff newydd i leihau halogiad, creu tirweddau sy'n cyfoethogi amrywiaeth, trosglwyddo arian i fuddsoddiadau ecogyfeillgar,  a gweithio'n galed i ymgysylltu mwy â staff a myfyrwyr.

Dros y 18 mis diwethaf, rydyn ni wedi gwneud cynnydd sylweddol o ran deall a monitro ein heffaith carbon.  Yn 2020, crëwyd ein hôl troed carbon cyntaf, gan ddefnyddio blwyddyn ariannol 2018/19 fel ein gwaelodlin. 

Ers hynny, rydyn ni wedi creu dau ôl troed carbon pellach ac rydyn ni’n monitro ein cynnydd tuag at ein huchelgais yn 2040. 

Gan ddefnyddio'r wybodaeth hon, gwyddom bellach ein bod wedi lleihau ein hallyriadau carbon gan 27% ers 2018/19, ond rydyn ni’n sylweddoli y bydd y pandemig byd-eang yn effeithio ar hyn felly byddwn yn monitro ein heffaith yn fanwl dros y flwyddyn nesaf i ddeall sut mae wedi newid ein hallyriadau a'n heffaith amgylcheddol. 

Dywedodd Alice Milanese, Rheolwr Ynni a Chynaliadwyedd PDC: "Mae’r newid yn yr hinsawdd yn cael ei dderbyn yn eang fel un o'r heriau mwyaf sy'n wynebu'r byd heddiw. Mae gan PDC,  fel pob sefydliad, gyfrifoldeb dros fynd i'r afael â datgarboneiddio a chyrraedd targedau datgarboneiddio Llywodraeth y DU a Llywodraeth Cymru.

"Mae’r sefydliad cyfan yn benderfynol o ddeall unrhyw heriau sydd gennym o ran gwella ein cynaliadwyedd, a  mynd i'r afael â'r materion hyn cyn gynted â phosibl."

Gall staff a myfyrwyr sydd am ymuno â rhwydwaith hyrwyddwyr cynaliadwyedd a grwpiau ffocws PDC gael rhagor o wybodaeth yn: Cymryd Rhan | Prifysgol De Cymru