Pam y dylen ni gofleidio’r llawenydd o wisgo ‘y tu allan i’r rheolau’ fel Gen Z

Gan Steven Wright, Pennaeth Pwnc ar gyfer Ffasiwn, Marchnata a Ffotograffiaeth, a Gwyneth Moore, Cydlynydd Cwrs ar gyfer Busnes Ffasiwn a Marchnata a Dylunio Ffasiwn

Ydych chi wedi gweld bod y trywsus cargo yn ffasiynol unwaith eto? Mae pobl ifanc unwaith eto yn siffrwd i lawr cynteddau ac efallai eu bod hyd yn oed yn gwisgo Crocs ar eu traed, gan fod y rhain yn cŵl nawr hefyd. I lawer, gallai hyn gael ei weld fel gwisgo'n “wael” ond Y2K (ffasiwn y 2000au) yw'r ffasiwn i gyd ar hyn o bryd.

Mae ffasiwn wedi bod yn un o'r meysydd chwarae mwyaf creadigol ers tro i fynegi'ch hun a hefyd diffinio'ch hunaniaeth a'ch statws personol. Mae Gen Z yn cymryd hyn o ddifrif. Fodd bynnag, nid dilynwyr ffasiwn yn unig ydyn nhw ond maen nhw'n anturus yn cerfio eu tueddiadau a'u harddulliau eu hunain - gan chwarae'n llawen â'r ffordd maen nhw'n gwisgo ac yn mynegi eu hunain trwy eu dillad.

Mae Gen Z yn gwrthod popeth o dropes rhyw hen ffasiwn i gynlluniau lliw wedi’u curadu a'r syniad o’r corff “perffaith”.

Am gannoedd o flynyddoedd, y diwydiant ffasiwn oedd yn rheoli'r hyn a oedd yn ffasiynol. Roedd mewn cysylltiad agos â’r cyfryngau, eiconau steiliau, dylunwyr a theicwniaid y diwydiant. Mae'r berthynas hon wedi galluogi tueddiadau i gael eu rhagweld ac i symudiadau esthetig gael eu cynllunio a darparu ar gyfer defnyddwyr. Gwyliodd y llu ac aros i gael gwybod beth oedd yn newydd ac yn “boeth”.

Mae’r berthynas hon bellach yn cael ei chylchredeg gan genhedlaeth o frodorion digidol sy’n byw mewn byd lle mae’r gwahaniaeth rhwng y digidol a’r corfforol yn gymysg.

Ni fydd Gen Z yn cael ei orfodi i wneud hynny, nid ydynt yn aros yn bryderus i gael gwybod eu bod yn ffasiynol, ar gyfryngau cymdeithasol maent yn gwneud eu tueddiadau eu hunain trwy dorri rheolau, cofleidio creadigrwydd a dod o hyd i lawenydd wrth wisgo'n ddewr.

Democrateiddio ffasiwn

Mae pob cenhedlaeth wedi newid ffasiwn. Daeth y baby boomers â phŵer blodau i ni yn y 1960au a’r 1970au gan ddefnyddio cariad rhydd yn wahanol i rolau cymdeithasol a rhywedd clir eu rhieni.

Daeth siblingiaid iau y Boomers â “pync” i ni yn y 1970au a’r 1980au, isddiwylliant sy’n ymroddedig i ddefnyddio symbolau’r wladwriaeth yn erbyn ei hun a chwarae’n fwriadol gyda’r anweddus a’r di-chwaeth. Roedd hyn yng nghanol hinsawdd wleidyddol fyd-eang o geidwadaeth a gormes.

Yna eto yn y 1990au gwelsom grunge, ymateb Gen X i fyd heb ddyfodol ar ôl y rhyfel oer.

Wel, mae Gen X wedi cael plant ac mae'r plant hynny wedi penderfynu eu bod yn cael llawenydd wrth wisgo y tu allan i'r rheolau (fel petai), gallwch chi fod yn unrhyw beth, gallwch chi fod yn bopeth a gallwch chi fod yn ddim byd.

Mae Gen Z (a hyd yn oed milflwyddiaid) wedi bod yn dyst i ddemocrateiddio ffasiwn cynyddol trwy rannu cyfryngau cymdeithasol a chyrhaeddiad byd-eang llwyfannau ar-lein. Maent wedi gweld miloedd o isddiwylliannau bach yn cael eu ffurfio ar-lein lle maent yn mynd trwy gylch bron yn gyson o esblygiad, ffrwydrad a diwygiad.

Cymerwch duedd “emo” y 2000au cynnar. Unwaith yn isddiwylliant mawr, roedd yn cael ei wthio i gorneli'r rhyngrwyd lle’r oedd pawb yn meddwl y byddai'n dihoeni ac yn marw.

Fodd bynnag, mae emo yn profi adfywiad gyda phobl yn gwisgo du i gyd, corsets yn dod yn cŵl unwaith eto a cholur llygaid trwm yn cael ei ddefnyddio gan gariadon Gen Z Willow Smith ac Olivia Rodrigo.

Ond nid yw Gen Z yn glynu at un arddull. Mae ffasiwn wedi dod yn ddewis a chymysgedd o dueddiadau a syniadau lle gall unigolyn ddefnyddio'r cynhwysion i greu ac ail-greu hunaniaeth mor aml ag y dymunant. Mae llawenydd mewn gwisgo, nid ofn. Nid oes unrhyw reolau.

Dim rheolau

Wrth i ddefnyddwyr ffasiwn newydd ailddyfeisio syniadau o synnwyr da a harddwch, mae'r effaith treiglo traddodiadol ar dueddiadau wedi'i disodli gan fwrlwm o ffynonellau newydd sy'n diffinio'r hyn sy'n newydd a'r hyn sy’n dod nesaf. O Instagramwyr i eiconau, vloggers a TikTokwyr, mae'r ffynonellau ar gyfer tueddiadau yn eang ac yn amrywiol.

Mae pobl ifanc yn creu eu lle eu hunain mewn byd newydd, byd lle mae crocs yn uchel o ran ffasiwn ac mae'r hyn sy'n “ffasiynol” yn llygad y gwyliwr. Boxers fel penwisg neu legins fel sgarff? Wrth gwrs. Beth am hyd yn oed wisgo bysellfwrdd fel top? Mae uchafiaeth yn cael ei chludo i eithafion newydd wrth i ddillad gael eu haenu dros fwy o ddillad ac nid oes unrhyw liw, gwrthrych na phatrwm y tu hwnt i’r terfynau.

Plant COVID yw’r rhain, cenhedlaeth a ddaeth i oed yn ystod trychineb byd-eang lle mai’r unig fath o gyfathrebu oedd cyfathrebu digidol a dau ddimensiwn.

Y wisg gryfaf a mwyaf beiddgar a mwyaf gwallgof yw'r un a fydd yn cael y sylw mwyaf i chi ar y sgrin. I blant sydd wedi arfer defnyddio cyfryngau trwy TikToks yn hytrach nag erthyglau golygyddol sgleiniog, dim ond y rhai mwyaf dramatig, hwyliog a chwareus fydd yn gwneud. Mae ffasiwn wedi cymryd ei hunan llawer rhy ddifrifol am gyfnod rhy hir. Yr hyn sydd ei angen nawr yw glanhad gwefreiddiol o bobl ifanc, greadigol. Dylem i gyd ddilyn eu hesiampl a chael llawenydd wrth wisgo beth bynnag a fynnwn.

Mae'r erthygl hon yn cael ei hailgyhoeddi o The Conversation o dan drwydded Creative Commons. Darllenwch yr erthygl wreiddiol.