PDC yn ymuno â phartneriaeth cyfathrebu gofod rhyngwladol

Mae Prifysgol De Cymru (PDC) yn rhan o bartneriaeth ryngwladol sy'n llythrennol yn edrych i'r sêr i greu cyfathrebu mwy diogel ac effeithlon.

Gan weithio ochr yn ochr â Phrifysgol Edith Cowan (ECU) yn Awstralia a'r cwmni data arsylwi QL Space, bydd y cydweithrediad sy'n cynnwys PDC yn canolbwyntio ar 'opteg gofod rhydd’, sy'n defnyddio golau ar bob ochr, na allwn ei weld, i gyfathrebu trwy anfon data trwy ronynnau golau, neu ffotonau.

Dywedodd Uwch Ddarlithydd Ysgol Wyddoniaeth ECU, Dr Shihao Yan, fod hyn yn dod â llawer o fanteision o'i gymharu â defnyddio amleddau radio i anfon gwybodaeth.

"Pan anfonir gwybodaeth o bwynt A i bwynt B trwy opteg gofod rhydd, gosodir codydd a datgodiwr ar bob pen er mwyn sicrhau diogelwch a chywirdeb y wybodaeth sy'n cael ei throsglwyddo a gall y mesurau hyn ddiogelu rhag hacio a blocwyr signal," meddai Dr Yan.

"Gall hefyd drosglwyddo mwy o ddata ar unwaith, ac mae'n fwy effeithlon. Gallwn anfon, gadewch i ni ddweud, delwedd, pellter hirach ond wrth ddefnyddio llai o egni i wneud hynny hefyd."

Dywedodd sylfaenydd a Phrif Swyddog Gweithredol QL Space, Raj Gautam, y gellid anfon data i'r gofod trwy ffotonau neu ronynnau o olau, lle gall technoleg lloeren ei throsglwyddo i fannau eraill yn y byd.

"Mae'r dechnoleg hon yn cynnig sawl mantais dros gyfathrebu tonnau radio traddodiadol, gan gynnwys cyfraddau data uwch a defnydd pŵer is, sy'n ateb angen mawr yn y diwydiant cyfathrebu," meddai.

"Dim ond nifer cyfyngedig o amleddau radio y gallwch drosglwyddo data arnynt, yn enwedig yn orbit isel y Ddaear, ac maent yn mynd yn fwy anodd i’w darganfod. Felly mae angen go iawn am ffordd o drosglwyddo gwybodaeth yn y gofod, sy'n rhoi apêl unigryw i opteg gofod rhydd."

Bydd y bartneriaeth yn gweld gorsaf sail lloerenni yn cael ei hadeiladu ger campws Joondalup ECU yng ngogledd Perth, y bwriedir iddi gael ei hadeiladu ganol eleni. Bydd yn y pen draw yn un o lawer yn y rhwydwaith byd-eang o orsafoedd a sefydlwyd ar y cyd â PDC.

Dywedodd Dr Leshan Uggalla, uwch ddarlithydd yn PDC sy'n arwain y bartneriaeth: "Mae PDC yn falch iawn o fod yn rhan o'r cydweithrediad hwn i gryfhau'r berthynas â Phrifysgol Edith Cowan a QL Space, Awstralia. Bydd y bartneriaeth yn helpu i wella galluoedd a sgiliau gofod yn y ddau ranbarth wrth arbrofi gyda thechnolegau newydd.

"Bydd yr orsaf ddaear arfaethedig yn Joondalup, Gorllewin Awstralia, yn gweithredu ar yr un pryd fel rhan o rwydwaith byd-eang arfaethedig i hwyluso gweithgareddau ymchwil lluosog, gan gynnwys gwyliadwriaeth gofod, cyfathrebu datblygedig ac astudiaethau lluosogi arbrofol.

"Yma yn PDC, rydym yn croesawu ac yn gyffrous am y bartneriaeth newydd hon ac yn edrych ymlaen at weithio gyda'n gilydd am fwy o lwyddiant."