‘Bydd dod â mwy o fenywod i mewn yn wirioneddol fuddiol’. Sut mae Bethan yn defnyddio partneriaeth i dynnu sylw at yr angen am fwy o amrywiaeth mewn addysg seiber

9 Mawrth, 2026

Bethan Madge a Dr Naveen Madhavan yn Prifysgol De Cymru, Campws Casnewydd

Mae Prifysgol De Cymru (PDC) ac Iechyd a Gofal Digidol Cymru (IGDC) yn cydweithio ar bartneriaeth sy'n rhoi cyfle i fyfyrwyr seiberddiogelwch weithio ar brosiectau bywyd go iawn, i helpu i symleiddio systemau cyfrifiadurol a ddefnyddir mewn lleoliadau meddygol.

Ac mae un myfyriwr yn dweud y bydd y prosiectau nid yn unig yn ei helpu i ddatblygu sgiliau parod ar gyfer gwaith pan fydd hi'n graddio'r flwyddyn nesaf, ond hefyd yn lleihau'r bwlch rhywedd yn sector seiber y DU, lle mai dim ond 17% o'r gweithlu sy'n fenywod.

Mae'r prosiect wedi cael ei arwain gan Dr Naveen Madhavan, Rheolwr Cynnyrch Arweiniol (Llifau Gwaith Llwybr Gofal Iechyd) yn IGDC, sydd hefyd yn Gymrawd Gwadd yn PDC. Mae Dr Madhavan hefyd yn gyn-ddarlithydd yn Ysgol Fusnes De Cymru sydd wedi'i lleoli yn PDC.

Fe wnaeth cyfranogiad Dr Madhavan ag IGDC a PDC ei ysbrydoli i adeiladu partneriaeth fuddiol i'r ddwy ochr rhwng y ddau sefydliad.

“Fel Cymrawd Gwadd, roeddwn i'n goruchwylio myfyrwyr ac yn gallu gweld bod y dalent yno i helpu IGDC, ac y gallem ni wneud gymaint mwy gydag ef,” meddai.

“Yn IGDC rydym yn cynnig mwy na 100 o wasanaethau, ac mae llawer o hynny'n cymryd yr holl gapasiti staffio sydd gennym.

“Felly roeddwn yn awyddus i adeiladu pont gyda PDC a fyddai'n ein helpu ni a'r israddedigion yn y Brifysgol, a allai gael profiad o heriau bywyd go iawn a oedd yn cael eu hwynebu yn y sector seiber, a defnyddio eu doniau unigol i ddod o hyd i atebion i rai o'r heriau rydym yn eu hwynebu.”

Un o'r israddedigion sy'n gweithio ar brosiect IGDC yw myfyrwraig Fforensig Digidol ail flwyddyn, Bethan Madge, sydd wedi canolbwyntio ar ddatrys problemau a achosir pan roddir gwybodaeth anghywir i staff y gwasanaeth iechyd gan gleifion, a'r dryswch y gall hynny ei achosi.

“Dechreuodd trwy edrych ar rifau adnabod cleifion y GIG, a sut y gellir eu dyblygu - pan fydd gan unigolyn rifau GIG lluosog – neu’n creu dryswch, fel bod gan ddau unigolyn yr un rhif,” meddai Bethan. “Gan ddefnyddio blogiau a gwefannau arbenigol, llwyddais i gael gwell dealltwriaeth o pam y digwyddodd hynny a'r hyn oedd eisoes ar waith.

“Yn amlwg, oherwydd nifer y bobl y mae'r GIG yn delio â nhw, gall hyn achosi problemau ar y dechrau, a gallai barhau i waethygu o bosibl wrth i fwy a mwy o fanylion gael eu hychwanegu at yr hyn sydd eisoes yn ffeiliau data anghywir.

“Felly canolbwyntiais ar yr hyn y gellir ei wneud i sicrhau bod y manylion yn gywir o'r cychwyn cyntaf, a gwahanol systemau a all eu cywiro os ydynt yn cynnwys y wybodaeth anghywir, fel gwirio hunaniaeth, mynegeion cleifion, ac algorithmau paru data.”

I Bethan, mae bod yn rhan o brosiect IGDC hefyd yn helpu i ddod â mwy o amrywiaeth i'r sector seiber mewn mwy nag un ffordd.

“Pan oeddwn i'n edrych ar beth i'w wneud ar ôl fy arholiadau Safon Uwch, roeddwn i'n meddwl am yr hyn roeddwn i eisiau ei wneud a'r gwahanol fathau o opsiynau,” meddai.

“Rwyf bob amser wedi bod â diddordeb yn y math hwn o faes, ac yn gwybod bod seiber a chyfrifiadura yn brin o gynrychiolaeth fenywaidd, yn enwedig menywod o liw. Rwy’n hanner gwyn, hanner Asiaidd, ac rwy'n gwybod bod diffyg yn y gynrychiolaeth honno.

“Rwy'n credu ei bod hi'n bwysig dechrau cael y newid hwnnw, ac rwy'n credu'n fawr y bydd cynyddu amrywiaeth a dod â mwy o fenywod i mewn yn wirioneddol fuddiol, oherwydd yna mae gennych chi fwy o bersbectif - yn hytrach na gweld pethau o un ochr yn unig.”

I Dr Madhavan, roedd yr amrywiaeth sydd ar gael gan y myfyrwyr yn PDC hefyd yn fantais fawr i'r bartneriaeth.

“Yn IGDC mae gennym ni brofiad a gallu eang ymhlith y staff, ond mae gallu cael y myfyrwyr i gymryd rhan yn golygu y bydd gennym ni hyd yn oed mwy o wybodaeth,” meddai.

“Mae ganddyn nhw'r amser ychwanegol i ddarllen pethau fel erthyglau cyfnodolion ac erthyglau allanol eraill, sy'n ein helpu i wneud pethau mewn ffordd wahanol a allai fod yn fwy buddiol i'r ddwy ochr, ac i ddod ag atebion wedi’u profi i heriau yn hytrach na syniadau da yn unig.”

Dywedodd Dr Richard Ward, sy'n Ddarlithydd mewn Seiberddiogelwch yn PDC, fod y bartneriaeth ag IGDC yn cynnig hwb dwbl i'r Brifysgol.

“I ni, mae prosiectau fel hyn yn dod â buddion deuol – mae cyfleoedd ymchwil arloesol sy’n gwella ein henw da academaidd, ac i fyfyrwyr mae cefnogaeth cyflogadwyedd drwy fod yn rhan o brosiectau yn y byd go iawn,” meddai Dr Ward.

“Y tu hwnt i hynny, mae rhanbarth Cymru yn elwa o well diogelwch gofal iechyd, gan feithrin hyder y cyhoedd, a chefnogi trawsnewid digidol.

“Yn ogystal, mae’r fenter yn hyrwyddo twf economaidd drwy ddatblygu arbenigedd seiberddiogelwch a chreu swyddi medrus, gan osod Cymru fel arweinydd ym maes polisi ac arloesedd seiberddiogelwch gofal iechyd.”