Mis Hanes Anabledd
Mae Mis Hanes Anabledd (DHM) yn ddigwyddiad blynyddol sy'n cael ei gynnal rhwng 16 Tachwedd ac 16 Rhagfyr. Mae'r mis yn creu llwyfan i ganolbwyntio ar hanes pobl ag anableddau a'u brwydr dros gydraddoldeb a hawliau dynol.
Gwasanaeth Lles ac Anabledd CYDRADDOLDEB, AMRYWIAETH A CHYNHWYSIANT
YR HYN Y MAE'N EI OLYGU I MI
Will Simpson - Myfyriwr PDC
Pan ddaw’r gair anabledd i’m meddwl i, mae’n golygu gallu. Dydw i ddim yn ystyried fy hun yn anabl oherwydd nad ydw i. Mae bod yn Niwroamrywiol yn dda iawn - mae'n golygu bod gen i alluoedd nad oes gan bobl niwronodweddiadol eraill. Mae Mis Hanes Anabledd yn bwysig i mi oherwydd bob dydd rwy'n deffro ac yn siarad, yn ymladd, ac yn codi ymwybyddiaeth ar gyfer pobl eraill fel fi.
Mae yna rai dyddiau sy’n anodd iawn bod fy hun. Yn 2023, ddylai ddim bod yn anodd bod fy hun, ond rydyn ni i gyd yn wynebu'r heriau hyn bob dydd. Dydy cael diagnosis o Anhwylderau yn y Sbectrwm Awtistig ddim yn golygu na allaf wneud pethau, mae'n golygu bod angen rhywfaint o gefnogaeth arnaf er mwyn cyrraedd lle rydw i'n mynd, ac rydw i bellach ar fin cyflawni fy ngradd mewn Technoleg Gwybodaeth a Chyfathrebu yn PDC! Mae bod ag anabledd yn hynod o bwysig, a gyda’n gilydd byddaf yn gweithio i barhau i godi ymwybyddiaeth – byddaf bob amser yn siarad am Niwroamrywiaeth oherwydd ei fod yn bwysig i mi.
Mewn byd sy’n ddigon anodd fel y mae – byddaf yn parhau i siarad am bwy ydw i a chodi ymwybyddiaeth o’r galluoedd sydd gen i!
Laura Martin-Simpson – Cynghorydd Cydraddoldeb, Amrywiaeth a Chynhwysiant
Rwy'n profi anableddau anweladwy. Mae Mis Hanes Anabledd yn gyfnod pwysig i mi fyfyrio ar brofiadau bywyd pobl ag anableddau trwy gydol hanes ac yn y presennol. Gan gofio'r rhai sydd wedi ymladd dros degwch o'n blaen ni.
Er fy mod yn credu bod dathlu gwahaniaethau a diwylliannau croestoriadol, chwalu’r rhwystrau a stigmâu, byw a gweithio o fewn y model cymdeithasol o anabledd, mae angen i'r rhain fod yn gyfrifoldeb dyddiol i ni i gyd. Mewn byd sy’n dangos ffafriaeth tuag at bobl abl sy’n seiliedig ar fodel meddygol o anabledd, mae’n hanfodol cofio nad yw gwahaniaeth yn golygu diffyg.
Catherine Finch – Llyfrgellydd Casgliadau
Mae Mis Hanes Anabledd yn ymwneud â grymuso'r rhai sy'n cael eu heithrio o fywyd bob dydd oherwydd anwybodaeth, diffyg mynediad, a rhwystrau i addysg. Fel cadeirydd Cydraddoldeb, Amrywiaeth a Chynhwysiant (EDI) yng Ngwasanaethau Llyfrgelloedd Addysg Uwch Cymru, rwy’n gweld Mis Hanes Anabledd fel cyfle i rannu profiadau ac edrych ar ffyrdd y gallwn chwalu’r rhwystrau hynny fel y gall pobl ag anableddau gymryd rhan yn llawn mewn cymdeithas.
Fel person sy’n ddall ac yn fyddar, rwy'n dal i deimlo fy mod wedi fy niarddel mewn llawer o feysydd bywyd. Er enghraifft, yn aml mae dangosiadau ag is-deitlau yn y sinema yn digwydd yn anaml ar adegau anghyfleus o’r dydd, felly ni allaf fwynhau taith ddigymell gyda fy nheulu. Ac ni allaf yrru, sy'n ei gwneud yn amhosibl mynd o gwmpas i lefydd fel pyllau nofio heb ddibynnu ar bobl eraill neu ddefnyddio gwasanaeth trafnidiaeth gyhoeddus ddarniog.
Ers cyflwyno'r Ddeddf Gwahaniaethu ar sail Anabledd ym 1995, bu gwelliannau sylweddol i sicrhau bod pobl anabl yn gallu cael mynediad at wasanaethau, adeiladau, trafnidiaeth, addysg a chyflogaeth. Felly tra bod Mis Hanes Anabledd yn dathlu pobl ag anableddau, mae'n codi ymwybyddiaeth o'r hyn y gellir ei wneud i gael gwared ar y rhwystrau hynny sy’n bodoli.
Mae Catherine Finch yn Llyfrgellydd Casgliadau yng Nghanolfan Ddysgu Trefforest. Yn hollol fyddar gyda mewnblaniadau yn y cochlea, mae ganddi rywfaint o nam ar y golwg a achosir gan Syndrom Usher, sef cyflwr cynhenid sy'n un o'r achosion mwyaf cyffredin o ddallfyddardod mewn oedolion o oedran gweithio.
Cymorth
i fyfyrwyr ag anableddauCymorth
anabledd i gydweithwyrAstudio yn PDC gydag anabledd
Beth yw Ymgynghorydd Iechyd Meddwl?